فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران

فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران

نظام دیوانسالاری ایران پس از انقلاب اسلامی امتداد و گسست با نگاهی به سازمان برنامه و بودجه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری جامعه شناسی سیاسی،دانشگاه علوم تحقیقات
2 استاد علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبائی
چکیده
دیوانسالاری جزء لاینفک دولت مدرن است. تصور دولت مدرن بدون دیوان سالاری ممکن نیست. دیوان سالاری در واقع تقسیم کار و انسجام و انضباط کارمندان دولت به عنوان ابزار اعمال اقتدار دولت هست. دیوان سالاری از سوی تفکرات مختلف مورد نقد قرار گرفته است. برخی دیوانسالاری را روشی برای محدود کردن آزادی و نابودی لیبرالیسم پنداشته اند و برخی دیگر آن را ابزاری برای اعمال قدرت سرمایه داران تصور کردند. آنچه مسلم است تصور توسعه بدون حضور دیوانسالاری ناممکن است. با شروع سلسله پهلوی تلاش ها برای برقراری نظم دیوانسالار در کشور شروع شد. با توجه به شخصیت اقتدارگرای پهلوی و همچنین فرهنگ سیاسی استبدادی دیوانسالاری ایران با چالش و بحران شکل گرفت. با پیروزی انقلاب اسلامی هرچند تحولات شگرفی در سیاست و دستگاه دیوانسالاری شکل گرفت اما بسیاری از بحران های دوران پهلوی در نظام دیوانسالار ادامه یافت. در واقع می توان گفت هرچند نهادهای گوناگونی به واسطه انقلاب اسلامی دگرگون شدند اما نظم دیوانسالار به حیات خود ادامه داد.
کلیدواژه‌ها

  • تاریخ دریافت 04 شهریور 1402
  • تاریخ بازنگری 08 مهر 1402
  • تاریخ پذیرش 24 آبان 1402