فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران

فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران

مفهوم شناسی و تحلیل نظام دیوان سالاری از منظر کارل مارکس و ماکس وبر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری جامعه شناسی سیاسی،دانشگاه علوم تحقیقات
2 عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات تهران
10.30510/pscci.2025.543930.1329
چکیده
دولت مدرن با دیوان‌سالاریدیوان سالاری پیوندی نزدیک دارد. تصور دولت مدرن بدون دیوان‌سالاریدیوان سالاری ناممکن است. این پدیده دیوان سالاری امری نوین بود و باعث شد تا جامعه جامعه‌شناسان و متفکران به آن توجه کنند. کارل مارکس و ماکس وبر مهم‌ترینمهمترین جامعه شناسان قرن نوزدهم هستند که هنوز تأثیرگذاریتاثیرگذاری خود را در جهان حفظ کردند و نسبت به دیوان‌سالاریدیوان سالاری واکنش نشان دادند. شناخت دیوان‌سالاریدیوان سالاری بدون توجه به نظرات این دو متفکر ناممکن است. بنیان تفکر مارکس برپایه تضاد طبقاتی و بدبینی افراطی نسبت به دولت شکل گرفته است. مارکس او مسائل مختلف را برپایه اقتصادی تفسیر می‌نمودمی نمود و نسبت به ساختارهای مدرن جامعه بدبینی داشته بود و آن‌هاآنها را ابزاری برای حاکمیت بورژوازی می‌پنداشتمی پنداشت. در مقابل، ماکس وبر دیوان‌سالاریدیوان سالاری را در امری ناگریز برای دنیای مدرن دانسته که اتفاقاًاتفاقا از طریق پارلمان جنبه‌هایجنبه های اقتدارگرایانه آن را کنترل نمود. ماکس وبروی برای دیوان‌سالاریدیوان سالاری عقلانیت قائل هست و آینده را برای دیوان‌سالاریدیوان سالاری می‌داندمی داند.
کلیدواژه‌ها

  • تاریخ دریافت 04 اردیبهشت 1404
  • تاریخ بازنگری 07 خرداد 1404
  • تاریخ پذیرش 18 مرداد 1404