حفاظت از محیط زیست در عصر حاضر از اهمیت حیاتی برخوردار است. صنعت نفت و گاز، به عنوان یکی از ارکان اصلی اقتصاد ایران، پتانسیل قابل توجهی برای ایجاد آلودگی و تخریب محیط زیست دارد. جرایم زیست محیطی در این حوزه، به دلیل اثرات مخرب و بلندمدت آنها بر سلامت انسان و اکوسیستم‌ها، ضرورت اتخاذ سیاست‌های جنایی کارآمد را دوچندان می‌کند. این رساله دکتری با تمرکز بر "سیاست جنایی ایران (تقنینی، قضایی، مشارکتی) درقبال جرایم زیست محیطی در حوزه نفت و گاز" به بررسی ابعاد مختلف این موضوع می‌پردازد. اهداف این پژوهش بررسی قوانین و مقررات مرتبط با جرایم زیست محیطی در حوزه نفت و گاز در ایران؛ تحلیل رویه قضایی در رسیدگی به این جرایم؛ ارزیابی نقش نهادهای دولتی، غیردولتی و مردم در پیشگیری و مقابله با جرایم زیست محیطی در این حوزه و ارائه راهکارهایی برای ارتقای اثربخشی سیاست جنایی ایران در قبال جرایم زیست محیطی در حوزه نفت و گاز، ‌است. پژوهش پیش روی، با استفاده از روش‌های تحقیق کیفی و ماهیت توصیف ، حقوقی، و تطبیقی انجام شده است. برای جمع‌آوری اطلاعات از منابع کتابخانه‌ای، اسناد و مدارک دولتی، مصاحبه با کارشناسان و متخصصان و بررسی پرونده‌های قضایی مرتبط استفاده شده است. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که قوانین و مقررات موجود در ایران برای مقابله با جرایم زیست محیطی در حوزه نفت و گاز ناقص و پراکنده هستند.