واکاوی نقش سیاست های دولت آلمان در ایجاد صنایع نظامی و تسلیح ارتش در دوره پهلوی اول

عمادی, ابراهیم; اکبری, امیر; مبین, ابوالحسن

doi:10.30510/pscci.2024.472057.1047

واکاوی نقش سیاست های دولت آلمان در ایجاد صنایع نظامی و تسلیح ارتش در دوره پهلوی اول

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

ابراهیم عمادی ¹

امیر اکبری ²

ابوالحسن مبین ³

¹ دانشجوی دکتری گروه تاریخ، واحد بجنورد، دانشگاه آزاد اسلامی، بجنورد، ایران

² استادیار گروه تاریخ، واحد بجنورد، دانشگاه آزاد اسلامی، بجنورد، ایران

³ استادیار گروه تاریخ، واحد بجنورد، دانشگاه آزاد اسلامی، بجنورد، ایران.

10.30510/pscci.2024.472057.1047

چکیده

در دوره‌ی پهلوی اوّل آلمانی‌ها می کوشیدند تا بر بدنۀ جامعه ایران، اقشار و گروه‌های فعال و صاحب نفوذ آن وارد شوند کنند و در این راه از هیچ تلاشی برای رخنه در هیئت حاکمه و رجال کشور دریغ نورزند. این تلاش‌ها که از سال‌های قبل از جنگ جهانی شروع شده بود، اکنون در سطحی گسترده ادامه داشت و یکی از اهداف آن نفوذ در صنایع نظامی و تسلیحات نظامی ایران بود. مسأله‌ی تحقیق حاضر این است که دولت آلمان در ایجاد صنایع نظامی و تسلیح ارتش در دوره پهلوی یکم چه نقشی داشته است؟ روش تحقیق حاضر، تاریخی (استقرائی) بوده و شیوه گردآوری اطلاعات، اسنادی و کتابخانهای است که با این روش به توصیف و تحلیل مطالب پرداخته شد. یافته‌های پژوهش حاضر نشان می‌دهد رضاشاه سه آموزشگاه هوایی در اهواز، مشهد و تهران احداث کرد که نفوذ آلمانیها قابل ملاحظه بود. حضور مستشاران نظامی آلمان، خریدهای تسلیحاتی ایران از این کشور، از دیگر نشانه‌های نفود آلمان‌ها در صنایع نظامی ایران در دوره پهلوی اول به‌شمار می‌رود. این در حالی بود که دولت آلمان هیچگاه کاملاً دولت رضاشاه را به لحاظ تسلیحاتی مورد حمایت جدی خود قرار نداد که پرداختن به این مطلب در حوزه روابط خارجی دو کشور موضوعیت می یابد.

کلیدواژه‌ها

ایران

پهلوی اوّل

تسلیح ارتش

صنایع نظامی

نفوذ آلمان