موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 The Impact of the Islamic Republic of Iran's Defense Diplomacy on the Regional Security of West Asia with an Emphasis on the Al-Aqsa Storm تأثیر دیپلماسی دفاعی جمهوری اسلامی ایران بر امنیت منطقه‌ای غرب آسیا با تاکید بر طوفان الاقصی 2 28 234031 10.30510/pscci.2025.532361.1306 FA علی بیگی هرچگانی دانشجوی دکترای گروه روابط بین الملل، واحد اصفهان(خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران 0009-0009-2250-8271 مهناز گودرزی دانشیار گروه روابط بین الملل، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران 0000-0003-2697-2492 احمد آذین دانشیار گروه علوم سیاسی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران 0009-0001-7994-3444 Journal Article 2025 07 03 With the increase in geopolitical tensions and changes, defense diplomacy has become one of the most important tools of the Islamic Republic of Iran to ensure and consolidate regional security in West Asia. This type of diplomacy, which is based on military cooperation, security agreements, exchange of defense experiences, joint exercises, and symbolic actions in the military field, has gained double importance, especially in the face of new regional crises and developments. Meanwhile, the Al-Aqsa Storm, as an important event in the regional security equations, has played a fundamental role in shaping the security attitudes and behaviors of the countries in the region, especially Iran. In the Al-Aqsa Storm, attention was focused on the effectiveness of these policies, and the question arose as to how much Iran's defense diplomacy has been able to increase regional security and what direct role has it played in managing the course of events and controlling the scope of conflicts? The results and findings of the article show that in the Al-Aqsa Storm, Iran has always tried to not only prevent the spread of crises, but also strengthen the flow of cooperation by encouraging countries to understand and talk, reducing the atmosphere of distrust, and emphasizing security convergence. Components such as the exchange of security information, regional intelligence, and support for peaceful talks were considered the main axes of this diplomacy. However, the escalation of the Al-Aqsa Storm crisis, the entry of trans-regional actors, دیپلماسی دفاعی همزمان با افزایش تنش‌ها و تغییرات ژئوپلیتیکی، به یکی از مهم‌ترین ابزارهای جمهوری اسلامی ایران برای تأمین و تحکیم امنیت منطقه‌ای در غرب آسیا بدل شده است. این نوع دیپلماسی که بر همکاری‌های نظامی، توافقات امنیتی، تبادل تجربیات دفاعی، رزمایش‌های مشترک و اقدامات نمادین در حوزه نظامی استوار است، به ویژه در مواجهه با بحران‌ها و تحولات جدید منطقه‌ای، اهمیت دوچندانی یافته است. در این بین، طوفان الاقصی به عنوان یک رخداد مهم در معادلات امنیتی منطقه، نقشی اساسی در شکل‌گیری نگرش‌ها و رفتارهای امنیتی کشورهای منطقه و به ویژه ایران داشته است. در طوفان الاقصی، توجه‌ها به میزان تاثیرگذاری این سیاست‌ها معطوف شد و این سؤال شکل گرفت که تا چه حد دیپلماسی دفاعی ایران توانسته است امنیت منطقه‌ای را افزایش دهد و چه نقش مستقیمی در مدیریت روند حوادث و کنترل دامنه منازعات ایفا کرده است؟ نتایج و یافته های مقاله نشان می دهد که ایران در طوفان الاقصی همواره سعی کرده با ترغیب کشورها به تفاهم و گفتگو، کاهش فضای بی‌اعتمادی، و تاکید بر همگرایی امنیتی، نه تنها از گسترش دامنه بحران‌ها جلوگیری کند، بلکه جریان همکاری‌ها را نیز تقویت نماید. مؤلفه‌هایی مانند تبادل اطلاعات امنیتی، اشراف اطلاعاتی منطقه‌ای و حمایت از گفتگوهای صلح‌آمیز، محورهای اصلی این دیپلماسی به‌شمار می‌آمد. با این حال، تشدید بحران طوفان الاقصی و ورود بازیگران فرامنطقه‌ای و تغییر سریع توازن قوا، سبب شد میزان اثربخشی اقدامات دیپلماسی دفاعی ایران با چالش‌هایی نظیر افزایش رقابت‌های ژئوپلتیک، شدت‌گیری منازعات نیابتی و افزایش تهدیدات متغیر روبه‌رو شود.

https://www.psccijouq.ir/article_234031_b4eaf483b635eb43cbdf663919a8803f.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 بررسی نقش طبقه متوسط جدید در انقلاب اسلامی. بررسی نقش طبقه متوسط جدید در انقلاب اسلامی. 30 47 251641 10.30510/pscci.2026.497980.1196 FA علیرضا زین العابدین دانشجوی دکتری گروه تخصصی تاریخ ، واحد یادگار امام خمینی ( ره ) شهرری ، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران 0009-0003-8047-140X فرشته سادات انتفاق فر استاد یار گروه تخصصی تاریخ، واحد یادگار امام خمینی ( ره ) شهرری ، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران 0000-0001-7840-1101 مهدی گلجان استاد یار، گروه تخصصی تاریخ، واحد یادگار امام خمینی ( ره ) شهرری ، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران 0000-0002-0583-3648 Journal Article 2025 01 05 طبقه متوسط در هر جامعه ای اقشار مختلفی را در بر می گیرد که دارای منشا اجتماعی از خواسته ها و گرایشات سیاسی متفاوت هستند. از منظر تئوریک و نظری، طبقات متوسط یک طبقه اجتماعی است و شامل افراد بسیاری در مشاغل مختلف میشود که از نظر ارزشهای فرهنگی بیشتر مشابه طبقه بالا و از نظر درآمد بیشتر مشابه طبقه کارگر هستند. در مقاله حاضر، با گرد آوری اسنادی داده ها و به روش تبیین (تعلیلی)، توصیفی- تحلیلی و با تحلیل کیفی داده ها و با بهره گیری از رویکرد نظری طبقه متوسط، تلاش بر آن است که ضمن بررسی شرایط و عوامل پیدایش و شکل گیری طبقه متوسط جدید در ایران و همچنین بررسی پویش ساختار طبقه متوسط در تاریخ تحولات سیاسی- اجتماعی معاصر ایران،نقش طبقه متوسط جدید در انقلاب اسلامی مورد بررسی قرار گیرد. پرسش مقاله حاضر این است که: طبقه متوسط جدید دارای چه نقش و کارکردی در انقلاب اسلامی بوده است؟ فرضیه ای که در پاسخ به پرسش مقاله مورد سنجش قرار می گیرد این است که: کارکرد و نقش طبقه متوسط جدید به واسطه رشد جمعیت،گسترش شهر نشینی در شهرها و افزایش میزان تحصیلات از رهگذر ائتلاف با طبقه متوسط سنتی یعنی روحانیت، بازار و طبقات زیرین جامعه، و به واسطه خلاقیت فکری، خود آگاهی، عقل گرایی، مسئولیت پذیر و انتقاد اجتماعی موجب به چالش گرفتن حکومت محمد رضا شاه و مآلا انقلاب اسلامی ایران گردید. طبقه متوسط در هر جامعه ای اقشار مختلفی را در بر می گیرد که دارای منشا اجتماعی از خواسته ها و گرایشات سیاسی متفاوت هستند. از منظر تئوریک و نظری، طبقات متوسط یک طبقه اجتماعی است و شامل افراد بسیاری در مشاغل مختلف میشود که از نظر ارزشهای فرهنگی بیشتر مشابه طبقه بالا و از نظر درآمد بیشتر مشابه طبقه کارگر هستند. در مقاله حاضر، با گرد آوری اسنادی داده ها و به روش تبیین (تعلیلی)، توصیفی- تحلیلی و با تحلیل کیفی داده ها و با بهره گیری از رویکرد نظری طبقه متوسط، تلاش بر آن است که ضمن بررسی شرایط و عوامل پیدایش و شکل گیری طبقه متوسط جدید در ایران و همچنین بررسی پویش ساختار طبقه متوسط در تاریخ تحولات سیاسی- اجتماعی معاصر ایران،نقش طبقه متوسط جدید در انقلاب اسلامی مورد بررسی قرار گیرد. پرسش مقاله حاضر این است که: طبقه متوسط جدید دارای چه نقش و کارکردی در انقلاب اسلامی بوده است؟ فرضیه ای که در پاسخ به پرسش مقاله مورد سنجش قرار می گیرد این است که: کارکرد و نقش طبقه متوسط جدید به واسطه رشد جمعیت،گسترش شهر نشینی در شهرها و افزایش میزان تحصیلات از رهگذر ائتلاف با طبقه متوسط سنتی یعنی روحانیت، بازار و طبقات زیرین جامعه، و به واسطه خلاقیت فکری، خود آگاهی، عقل گرایی، مسئولیت پذیر و انتقاد اجتماعی موجب به چالش گرفتن حکومت محمد رضا شاه و مآلا انقلاب اسلامی ایران گردید.

https://www.psccijouq.ir/article_251641_773a01ed67972b86b770a3923d338dff.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 نقش صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران در تقویت سیاست قدرت نرم و مقابله با تهدیدات هوشمند . نقش صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران در تقویت سیاست قدرت نرم و مقابله با تهدیدات هوشمند . 48 70 236400 10.30510/pscci.2025.498658.1203 FA مهرداد عظیمی دانشجوی دکتری علوم سیاسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه ازاد اسلامی، کرمانشاه، ایران 0009-0009-9999-4394 ادریس بهشتی نیا استادیار گروه علوم سیاسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه ازاد اسلامی، کرمانشاه، ایران 0000-0001-8878-0280 Journal Article 2025 01 07 این مقاله به بررسی نقش صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران در تقویت قدرت نرم این کشور و مقابله با تهدیدات هوشمند قدرت‌های خارجی به‌ویژه ایالات متحده می‌پردازد. با تمرکز بر ابزارهای رسانه‌ای، دیپلماسی عمومی، و فناوری‌های نوین، این پژوهش به تحلیل چگونگی استفاده صدا و سیما از قدرت نرم برای ترویج ارزش‌های اسلامی و انقلابی، تقویت هویت ملی، و خنثی‌سازی جنگ رسانه‌ای می‌پردازد. روش تحقیق این مقاله کیفی و مبتنی بر تحلیل محتوای اسناد و منابع موجود است. یافته‌ها نشان می‌دهد که صدا و سیما با تولید محتوای فرهنگی و مذهبی، راه‌اندازی شبکه‌های برون‌مرزی مانند پرس تی‌وی و هیسپان تی‌وی، و استفاده از پلتفرم‌های دیجیتال، توانسته است در تقویت دیپلماسی عمومی ایران نقش مؤثری ایفا کند. این نهاد رسانه‌ای تلاش می‌کند تا با این اقدامات، روایت ایران را در سطح جهانی در مقابل تبلیغات منفی غرب تقویت کند. با این حال، چالش‌هایی نظیر ضعف در تولید محتوای جذاب، عدم تطابق با نیازهای نسل جوان، و محدودیت‌های ناشی از تحریم‌ها مانع از تحقق کامل پتانسیل این نهاد شده است. این مقاله پیشنهاد می‌کند که صدا و سیما با بهره‌گیری از فناوری‌های نوین مانند هوش مصنوعی و واقعیت افزوده، و همچنین تقویت همکاری‌های بین‌المللی، می‌تواند تأثیرگذاری خود را در عرصه جهانی افزایش دهد. این مقاله به بررسی نقش صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران در تقویت قدرت نرم این کشور و مقابله با تهدیدات هوشمند قدرت‌های خارجی به‌ویژه ایالات متحده می‌پردازد. با تمرکز بر ابزارهای رسانه‌ای، دیپلماسی عمومی، و فناوری‌های نوین، این پژوهش به تحلیل چگونگی استفاده صدا و سیما از قدرت نرم برای ترویج ارزش‌های اسلامی و انقلابی، تقویت هویت ملی، و خنثی‌سازی جنگ رسانه‌ای می‌پردازد. روش تحقیق این مقاله کیفی و مبتنی بر تحلیل محتوای اسناد و منابع موجود است. یافته‌ها نشان می‌دهد که صدا و سیما با تولید محتوای فرهنگی و مذهبی، راه‌اندازی شبکه‌های برون‌مرزی مانند پرس تی‌وی و هیسپان تی‌وی، و استفاده از پلتفرم‌های دیجیتال، توانسته است در تقویت دیپلماسی عمومی ایران نقش مؤثری ایفا کند. این نهاد رسانه‌ای تلاش می‌کند تا با این اقدامات، روایت ایران را در سطح جهانی در مقابل تبلیغات منفی غرب تقویت کند. با این حال، چالش‌هایی نظیر ضعف در تولید محتوای جذاب، عدم تطابق با نیازهای نسل جوان، و محدودیت‌های ناشی از تحریم‌ها مانع از تحقق کامل پتانسیل این نهاد شده است. این مقاله پیشنهاد می‌کند که صدا و سیما با بهره‌گیری از فناوری‌های نوین مانند هوش مصنوعی و واقعیت افزوده، و همچنین تقویت همکاری‌های بین‌المللی، می‌تواند تأثیرگذاری خود را در عرصه جهانی افزایش دهد.

https://www.psccijouq.ir/article_236400_bafeb4a5e55b0402ccc220395122249d.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 The Role of Non-Governmental Organizations in Good Urban Governance and Small-Scale Urban Development Projects: A Systematic Review (With: Roui Roui Iran) نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در حکمروایی خوب شهری و تحقق طرح های توسعه شهری کوچک‌مقیاس: یک مرور سیستماتیک(با تمرکز بر روی ایران) 72 92 232866 10.30510/pscci.2025.500446.1223 FA راحیل فرهانی دانشجوی دکتری تخصصی، گروه شهرسازی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران 0009-0004-3006-2613 وحید بیگدلی راد گروه شهرسازی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران 0000-0002-6381-2749 مرتضی موسی خانی گروه مدیریت، واحد علوم تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران 0000-0002-0322-9703 Journal Article 2025 01 17 Abstract With the rapid increase in urbanization and facing challenges such as social inequality, reduced active citizen participation, and increasing pressure on urban infrastructure, the role of NGOs in promoting key governance indicators including participation, transparency, accountability, and justice has gained special importance. Based on the PRISMA systematic review framework, this study comprehensively examined the role of these organizations in facilitating the implementation of small-scale urban development projects. In this regard, 28 articles published between 2015 and 2025 were collected from reliable databases and analyzed with thematic analysis in NVivo 12 software and keyword network analysis with Python libraries. The results showed that NGOs help promote participation, transparency, and accountability through mediation, creation of collaborative networks, and digital innovations, but limitations such as legal challenges, lack of financial resources, and institutional structures create serious obstacles to their effectiveness. By combining qualitative and quantitative analysis methods, this research achieves a deeper understanding of the various dimensions of urban governance and suggests reforming supportive laws, developing technological infrastructure, strengthening specialized training, and expanding cross-sectoral cooperation as key solutions. چکیده با افزایش سریع روند شهرنشینی و مواجهه با چالش‌هایی همچون نابرابری اجتماعی، کاهش مشارکت فعال شهروندان و فشار فزاینده بر زیرساخت‌های شهری، نقش سازمان‌های مردم‌نهاد در ارتقای شاخص‌های کلیدی حکمرانی شامل مشارکت، شفافیت، پاسخگویی و عدالت اهمیت ویژه‌ای یافته است. این مطالعه بر مبنای چارچوب مرور نظام‌مند PRISMA، به بررسی جامع نقش این سازمان‌ها در تسهیل تحقق طرح های توسعه شهری کوچک‌مقیاس پرداخت. در این راستا، ۲۸ مقاله منتشرشده در بازه زمانی ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ از پایگاه‌های داده معتبر جمع‌آوری و با تحلیل تماتیک در نرم‌افزار NVivo 12 و تحلیل شبکه‌ای کلیدواژه‌ها با کتابخانه‌های Python مورد واکاوی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که سازمان‌های مردم‌نهاد از طریق واسطه‌گری، ایجاد شبکه‌های همکاری و نوآوری‌های دیجیتال، به ارتقای مشارکت، شفافیت و پاسخگویی کمک می‌کنند، اما محدودیت‌هایی نظیر چالش‌های قانونی، کمبود منابع مالی و ساختارهای نهادی، موانع جدی در مسیر اثربخشی آنها ایجاد می‌نمایند. این پژوهش با تلفیق روش‌های کیفی و کمی تحلیل، به درک عمیق‌تری از ابعاد متنوع حکمرانی شهری دست یافته و اصلاح قوانین حمایتی، توسعه زیرساخت‌های فناوری، تقویت آموزش تخصصی و گسترش همکاری میان‌بخشی را به عنوان راهکارهای کلیدی پیشنهاد می‌دهد.

https://www.psccijouq.ir/article_232866_d3ba1ef3edd1379a35be91bfdaa1ff6f.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 Political Factors Affecting the Integration of the Kurdish Ethnic Group with Other Ethnic Minorities in the Islamic Republic of Iran عوامل سیاسی تاثیرگذار در همگرایی قوم کرد با سایر اقلیت های های قومی در جمهوری اسلامی ایران 94 114 252506 10.30510/pscci.2026.551341.1347 FA محمد خسروی دانشجوی دکترای گروه علوم سیاسی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران 0009-0008-1019-508X علیرضا امینی دانشیار گروه علوم سیاسی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی،قم ، ایران 0009-0003-4103-5744 داود کیانی استاد گروه علوم سیاسی، واحد قم ، دانشگاه آزاد اسلامی، قم ، ایران 0000-0002-5291-3755 Journal Article 2025 10 05 This article examines and analyzes the political factors affecting the integration of the Kurdish ethnic group with other ethnic minorities in the Islamic Republic of Iran. Given the wide ethnic diversity in Iran and the strategic position of the Kurdish ethnic group, understanding the mechanisms affecting national cohesion is of particular importance. The present article argues, with a descriptive-analytical approach, that ethnic cohesion in this area is the product of a complex interaction between the unifying policies of the political system, participatory mechanisms, and efforts to create a common platform for national cohesion. In this regard, three main political axes have been analyzed: first, the macro policies of national unity and Islamic cohesion that define the theoretical and practical framework of governance towards ethnic groups; second, the active participation of the Kurdish ethnic group in electoral processes (presidency, parliament, and councils) as an effective tool for pursuing demands and influencing macro policies; And third, the presence of Kurdish elites in government and parliamentary positions, which, as a bridge between the center and the periphery, has helped to balance interests and increase mutual trust. The results of the study show that the Islamic Republic of Iran, through a combination of policies based on centralized control, managed political participation, and respect for cultural rights, has been able to largely prevent ethnic divergences and strengthen the foundations of convergence. This convergence is considered vital not only in the interests of the Kurdish community, national cohesion, and strengthen solidarity among all Iranian ethnic groups. این مقاله به بررسی و تحلیل عوامل سیاسی مؤثر بر همگرایی قوم کرد با سایر اقلیت‌های قومی در جمهوری اسلامی ایران می‌پردازد. با توجه به تنوع قومی گسترده در ایران و جایگاه استراتژیک قوم کرد، شناخت سازوکارهای مؤثر بر انسجام ملی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. مقاله حاضر با رویکردی توصیفی-تحلیلی استدلال می‌کند که همگرایی قومی در این حوزه، محصول تعاملی پیچیده میان سیاست‌های وحدت‌گرایانه نظام سیاسی، مکانیسم‌های مشارکت‌جویانه و تلاش برای ایجاد بستری مشترک برای انسجام ملی است. در این راستا، سه محور اصلی سیاسی مورد واکاوی قرار گرفته است: نخست، سیاست‌های کلان وحدت ملی و انسجام اسلامی که چارچوب نظری و عملی حاکمیت در قبال اقوام را تعریف می‌کند؛ دوم، مشارکت فعال قوم کرد در فرآیندهای انتخاباتی (ریاست‌جمهوری، مجلس و شوراها) به عنوان ابزاری مؤثر برای پیگیری مطالبات و تأثیرگذاری بر سیاست‌گذاری‌های کلان؛ و سوم، حضور نخبگان کرد در مناصب حکومتی و پارلمانی که به مثابه پلی میان مرکز و پیرامون، به تعدیل منافع و افزایش اعتماد متقابل یاری رسانده است. نتایج بررسی نشان می‌دهد که جمهوری اسلامی ایران از طریق ترکیبی از سیاست‌های مبتنی بر کنترل متمرکز، مشارکت سیاسی مدیریت‌شده و احترام به حقوق فرهنگی، توانسته است تا حد زیادی از واگرایی‌های قومی جلوگیری کرده و پایه‌های همگرایی را تقویت نماید. این همگرایی، نه‌تنها در راستای منافع جامعه کرد، بلکه به منظور حفظ ثبات، انسجام ملی و تقویت همبستگی میان تمام اقوام ایرانی، امری حیاتی محسوب می‌شود.

https://www.psccijouq.ir/article_252506_8783b8ebb437ebff72767edcd8f6eb9d.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 27 Investigating the role of political participation and political culture in the stability of the Iraqi political system with a look at the experience of the Islamic Republic of Iran بررسی نقش مشارکت سیاسی فرهنگ سیاسی در قوام نظام سیاسی عراق با نگاهی به تجربه جمهوری اسلامی ایران 116 136 232444 10.30510/pscci.2025.513252.1262 FA سجاد کاظم حسین البدیری دانشجوی دکتری رشته روابط بین الملل، گروه علوم سیاسی، واحد اصفهان (خوراسگان)،دانشگاه آزاد اسلامی ، اصفهان ،ایران 0009-0007-1778-5907 حسن ملاِئکه دانشیار گروه علوم سیاسی و روابط بین‌الملل، واحد شهرضا، دانشگاه آزاد اسلامی ، شهرضا ،ایران 0000-0001-8004-1336 زهیر خضیر عباس الزبیدی استادیار گروه علوم سیاسی ، دانشکده حقوق، استان واسط ،عراق محمدرضا اقارب پرست استادیار گروه علوم سیاسی و روابط بین الملل، واحد شهرضا، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرضا، ایران 0000-0001-9955-7711 Journal Article 2025 03 19 Political cultures based on participation and convergence in society lead to the expansion and progress of society. In Islamic societies, political culture is formed based on religious teachings. In the Holy Quran, hadiths and narrations, there are many references to the role of people and their participation in Islamic societies. This is an undeniable role. The greater the participation and coordination of people with officials and politicians of that country, the greater the stability of the political system and its progress. This research, which is called the study of the role of political participation in the stability of the Iraqi political system and was conducted in a descriptive-analytical manner, raises the question of what role has increased political participation played in the stability of the Iraqi political system? To answer the question raised, this hypothesis has been stated: Increased political participation has led to the stability of the political system in Iraq, which has ultimately helped increase the legitimacy of the government in Iraq. What can be obtained from the findings presented in the research is that political culture can play an effective role in a society when it operates within the framework of the indigenous and national culture of that society. On the other hand, the functions of political culture based on religious teachings in an Islamic society will lead to political participation of the masses and will lead to public satisfaction and acceptance, and this will lead to the stability of the political system. فرهنگ‌های سیاسی مبتنی بر مشارکت و هم‌گرایی در جامعه سبب گسترش و پیشرفت جامعه می‌گردد . در جوامع اسلامی فرهنگ سیاسی بر اساس معارف دینی شکل می‌گیرد در قرآن کریم احادیث و روایات به نقش مردم و مشارکت آنان در جوامع اسلامی اشارات زیادی شده است نقشی غیرقابل انکار است . هرچه مشارکت و هماهنگی مردم با مسئولین و سیاست‌مداران آن کشور بیشتر باشد، به پایداری نظام سیاسی و پیشرفت آن کمک چشمگیری خواهد کرد .این پژوهش که تحت عنوان بررسی نقش مشارکت سیاسی در قوام نظام سیاسی عراق نام دارد و به شیوه توصیفی – تحلیلی انجام شده است این سوال مطرح شده است که افزایش مشارکت سیاسی چه نقشی در قوام نظام سیاسی عراق داشته است؟ برای پاسخ دهی به سوال مطرح شده این فرضیه عنوان شده است : افزایش مشارکت سیاسی سبب پایداری نظام سیاسی در عراق گشته که در نهایت به افزایش مشروعیت حکومت در عراق کمک کرده است. آن‌چه از یافته های مطرح شده در تحقیق به دست می‌آید این‌ است که، فرهنگ سیاسی زمانی در یک جامعه می‌تواند نقشی اثرگذار داشته باشد که در چارچوب فرهنگ بومی و ملی همان جامعه عمل کند. از سوی دیگر کارکرد های فرهنگ سیاسی مبتنی بر معارف دینی در یک جامعه اسلامی موجب مشارکت سیاسی توده مردم شده و رضایت و مقبولیت عمومی را در پی خواهد داشت و این مسئله منجر به پایداری نظام سیاسی می گردد.

https://www.psccijouq.ir/article_232444_c70e2bfc53cdd9fc9d44dec43b3bba39.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 (بررسی کارکرد ایدئولوژیک در لایه های سبکی برخی اشعار ناصر خسرو قبادیانی) (بررسی کارکرد ایدئولوژیک در لایه های سبکی برخی اشعار ناصر خسرو قبادیانی) 138 158 237441 10.30510/pscci.2025.493369.1173 FA فاطمه حسن زاده دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، واحد سبزوار، دانشگاه آزاد اسلامی، سبزوار، ایران 0009-0009-7420-7761 سید علی اکبر شریعتی فر علوم سیاسی دانشگاه بین المللی امام خمینی قزوین 0009-0003-6462-5595 سعید روزبهانی روزبهانی استادیار گروه زبان و ادبیّات فارسی، واحد سبزوار، دانشگاه آزاد اسلامی، سبزوار، ایران 0009-0003-3155-2086 Journal Article 2024 12 15 ادبیات آیینه ای گویا از دیدگاه ها ، افکار ، عقاید ، باور ها و در کلام ایدئولوژی حاکم بر اذهان نسل های متمادی است.که خواسته یا نا خواسته در آثار هر دوره بازتاب می یابد. کتب و آثار نویسندگانی چون ناصر خسرو قبادیانی از این بازتاب ها خالی نیست: هدف این مقاله آن است که بازتاب انگاره های ذهنی و قلبی ناصر خسرو را در اشعار وی برجسته سازی و ارزیابی کند. در این راستا مساله بنیادی مقاله این است که آیا متن از ایدئولوژی مولف تاثیر پذیرفته است؟ کیفیت و کمیت این تاثیر پذیری به چه میزانی است و بازتاب آن در قلم ناصر خسرو چگونه ارزیابی می شود؟ به همین منظور مبانی ایدئولوژیک نویسنده با تکیه بر اصول سبک شناسی لایه ای در سه لایه واژگانی ، نحوی و بلاغی بررسی و تحلیل شده است. در پایان این نتیجه حاصل میگردد که ناصر خسرو قبادیانی ب طور ناخداگاه و در پاره ای از موارد کاملا خودآگاه و صریع ، باور ها و نظرات خود را در اشعار خود تسری می دهد که بسامد این بازتاب به ترتیب در بخش واژگان ، نحو ، و بلاغت دیده می شود. ادبیات آیینه ای گویا از دیدگاه ها ، افکار ، عقاید ، باور ها و در کلام ایدئولوژی حاکم بر اذهان نسل های متمادی است.که خواسته یا نا خواسته در آثار هر دوره بازتاب می یابد. کتب و آثار نویسندگانی چون ناصر خسرو قبادیانی از این بازتاب ها خالی نیست: هدف این مقاله آن است که بازتاب انگاره های ذهنی و قلبی ناصر خسرو را در اشعار وی برجسته سازی و ارزیابی کند. در این راستا مساله بنیادی مقاله این است که آیا متن از ایدئولوژی مولف تاثیر پذیرفته است؟ کیفیت و کمیت این تاثیر پذیری به چه میزانی است و بازتاب آن در قلم ناصر خسرو چگونه ارزیابی می شود؟ به همین منظور مبانی ایدئولوژیک نویسنده با تکیه بر اصول سبک شناسی لایه ای در سه لایه واژگانی ، نحوی و بلاغی بررسی و تحلیل شده است. در پایان این نتیجه حاصل میگردد که ناصر خسرو قبادیانی ب طور ناخداگاه و در پاره ای از موارد کاملا خودآگاه و صریع ، باور ها و نظرات خود را در اشعار خود تسری می دهد که بسامد این بازتاب به ترتیب در بخش واژگان ، نحو ، و بلاغت دیده می شود.

https://www.psccijouq.ir/article_237441_02a47d1dce1955208b13a58faa41d2fd.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 Structural and Thematic Analysis of Sasanian Didactic Literature and Its Role in Shaping Contemporary Ethical-Political Discourse تحلیل ساختاری و محتوایی اندرزنامه‌های عصر ساسانی و نقش آن در شکل‌گیری گفتمان اخلاقی - سیاسی دوره معاصر 226 242 232537 10.30510/pscci.2025.491885.1156 FA سلیمان اسکندری راد گروه تاریخ، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران 0009-0008-3016-9882 Journal Article 2024 12 03 The tradition of Andarz-writing (didactic literature), standing as one of the principal pillars of ancient Iranian instructional literature, reached its zenith during the Sasanian period, profoundly influencing the ethical and political literature of the Islamic era and continuing to resonate up to the contemporary age. This research undertakes an in-depth investigation into the historical foundations of Iran’s modern ethical-political discourse through the lens of the Sasanian didactic literary legacy. The primary objective is to elucidate the mechanisms of penetration and continuity of the key structures and thematic concerns of Sasanian Andarz literature within the political and social literature of the present day. Relying on content analysis methodology coupled with a historical-sociological approach, the study documents essential components (such as the concepts of ‘Royal Justice’ (Adālat-i Shāhāna), the ‘Reciprocal Duty of Ruler and Ruled’, and the ‘Regulation of Familial-State Affairs’) found within Sasanian sources. Research findings indicate that these didactic texts were not merely prescriptive ethical manuals; rather, they functioned as instrumental documents in defining the boundaries of power and articulating political legitimacy. Comparative analysis reveals that many behavioral patterns expected from contemporary political actors are rooted in these very Sasanian precepts, including the emphasis on Shari’ah-based order and social organization under the sovereign’s command. Ultimately, the article argues that a profound comprehension of this Sasanian heritage is indispensable for analyzing the ethical-social dynamics and grasping the historical roots of certain governance theories present in Iran’s contemporary political discourse. سنت اندرزنامه‌نویسی به‌عنوان یکی از ارکان اصلی ادبیات تعلیمی ایران باستان، در دوره ساسانی به اوج شکوفایی رسید و تأثیرات عمیقی بر ادبیات اخلاقی و سیاسی دوره اسلامی تا عصر حاضر نهاد. این پژوهش به واکاوی بنیادهای تاریخی گفتمان اخلاقی - سیاسی معاصر ایران از منظر میراث ادبیات تعلیمی ساسانی می‌پردازد. هدف اصلی، تبیین چگونگی نفوذ و تداوم ساختارها و مضامین کلیدی اندرزنامه‌های آن دوره در ادبیات سیاسی و اجتماعی دوران کنونی است. تحقیق با تکیه بر روش تحلیل محتوا و با رویکردی تاریخی-اجتماعی، مؤلفه‌های اصلی (همچون مفاهیم «عدالت شاهانه»، «وظیفه متقابل حاکم و محکوم»، و «تنظیم امور خانوادگی-دولتی») را در منابع ساسانی مستند می‌سازد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که این اندرزنامه‌ها صرفاً متون اخلاقی صرف نبوده‌اند، بلکه به عنوان سندهایی کارکردی در تعیین حدود و ثغور قدرت و تبیین مشروعیت سیاسی عمل کرده‌اند. تحلیل تطبیقی نشان می‌دهد که بسیاری از الگوهای رفتاری مورد انتظار از کنشگران سیاسی در دوران معاصر، ریشه در همین آموزه‌های ساسانی دارند؛ از جمله تأکید بر نظم مبتنی بر شریعت و انتظام اجتماعی تحت امر حاکم. در نهایت، مقاله استدلال می‌کند که درک عمیق این میراث ساسانی برای تحلیل پویایی‌های اخلاقی-اجتماعی و فهم ریشه‌های تاریخی برخی نظریه‌های حکمرانی در گفتمان سیاسی معاصر ایران ضروری است.

https://www.psccijouq.ir/article_232537_0d6317901f21127d64089fef66884e28.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 The Policy on the Mandatory Nature of Regulations Relating to Evidence of Claims Arising from Contracts under Iranian Law سیاست آمره بودن مقررات مربوط به ادله‌ی اثبات دعوی ناشی از قرارداد در حقوق ایران 244 258 236380 10.30510/pscci.2025.521166.1284 FA محمدرضا هدایتی زفرقندی دانشجودکتری حقوق خصوصی، واحد آیت الله آملی، دانشگاه آزاد اسلامی, آمل، ایران. 0009-0002-6867-9497 مهدی فلاح خاریکی استادیار، گروه حقوق، واحد آیت الله آملی، دانشگاه آزاد اسلامی, آمل، ایران 0000-0002-5841-712X محسن واثقی استادیار گروه حقوق، دانشگاه پیام نور ، تهران ،ایران Journal Article 2025 05 04 ادله اثبات دعوا شامل اقرار، اسناد (اعم از رسمی یا عادی)، شهادت، امارات (اعم از قانونی یا قضایی)، سوگند، معاینه محل و تحقیق محلی، رجوع به کار‌شناس و علم قاضی است که با تمسک به هر یک از دلایل مزبور و با تحقق شرایطی می‌توان ادعای مطروحه را به اثبات رساند. با وجود آمره بودن قواعد اثبات طرفین دعوی می‌توانند در رابطه با زمان ارائه دلیل توافقاتی داشته باشند بدین نحو که ادله باید طی یک مرحله مقدماتی بیش از دادرسی ارائه گردد و پس از آن امکان ارائه دلیل وجود نداشته باشد البته جز در موردی که دلیل بعد از موعد مذکور به دست آمده باشد. این پژوهش با روش تحلیلی و توصیفی به آمره بودن مقررات مربوط به ادله اثبات دعوی در قرارداد پرداخته است. در نتیجه در رابطه با ماهیت امری و تخییری بودن قواعد ادله اثبات دعوا که بدون استدلال در مستندات فوق آمده است، در نتیجه نمی توان بر آمره بودن تمامی قواعد شکلی و ماهوی ادله اثبات و یا تخییری بودن آنها نظر قطعی صادر کرد؛ بلکه قواعد ادله اثبات دعوا را باید با توجه به اثر آنها در دادرسی تفکیک کرد و امری و تخییری بودن آن را احراز نمود. ادله اثبات دعوا شامل اقرار، اسناد (اعم از رسمی یا عادی)، شهادت، امارات (اعم از قانونی یا قضایی)، سوگند، معاینه محل و تحقیق محلی، رجوع به کار‌شناس و علم قاضی است که با تمسک به هر یک از دلایل مزبور و با تحقق شرایطی می‌توان ادعای مطروحه را به اثبات رساند. با وجود آمره بودن قواعد اثبات طرفین دعوی می‌توانند در رابطه با زمان ارائه دلیل توافقاتی داشته باشند بدین نحو که ادله باید طی یک مرحله مقدماتی بیش از دادرسی ارائه گردد و پس از آن امکان ارائه دلیل وجود نداشته باشد البته جز در موردی که دلیل بعد از موعد مذکور به دست آمده باشد. این پژوهش با روش تحلیلی و توصیفی به آمره بودن مقررات مربوط به ادله اثبات دعوی در قرارداد پرداخته است. در نتیجه در رابطه با ماهیت امری و تخییری بودن قواعد ادله اثبات دعوا که بدون استدلال در مستندات فوق آمده است، در نتیجه نمی توان بر آمره بودن تمامی قواعد شکلی و ماهوی ادله اثبات و یا تخییری بودن آنها نظر قطعی صادر کرد؛ بلکه قواعد ادله اثبات دعوا را باید با توجه به اثر آنها در دادرسی تفکیک کرد و امری و تخییری بودن آن را احراز نمود.

https://www.psccijouq.ir/article_236380_bcc1f29231bf6aef4b756d5cc66979ae.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 Criminal consequence from the perspective of the policy of objectivism and subjectivism in Iranian criminal law نتیجه مجرمانه از منظر سیاست عینی‌گرایی و ذهنی‌گرایی در حقوق کیفری ایران 204 224 252702 10.30510/pscci.2025.554583.1355 FA بهداد رحمانیان گروه حقوق ، واحد شیراز،دانشگاه آزاد اسلامی ، شیراز، ایران مصطفی فروتن گروه حقوق، واحد شیراز ،دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران علیرضا صالحی گروه حقوق ، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز ایران 0000-0002-4107-2938 Journal Article 2025 10 22 The concept of “criminal consequence” in Iranian criminal law can be analyzed from two approaches: objectivism and subjectivism. Objectivism focuses on the objective effects and tangible results of criminal behavior and mainly pursues public order and social security. In contrast, subjectivism, by emphasizing the psychological element (the perpetrator’s intent), prioritizes individual justice and the place of morality in criminal liability. Each of these two approaches has its own strengths and weaknesses; objectivism is associated with the ease of proving crime and ensuring public deterrence, but sometimes ignores individual justice, while subjectivism, by ensuring individual justice, suffers from the difficulty of proving criminal intent and reducing public deterrence. In Iranian criminal law, a combination of these two approaches is evident; In intentional crimes such as murder, attention to the psychological element (subjectivity) is the main criterion, while in unintentional crimes such as manslaughter, the harmful result and the causal relationship (objectivity) are the basis for criminal liability. This article examines these two approaches using a descriptive-analytical method and shows that the Iranian criminal justice system, by adopting an integrated model, is trying to establish a balance between individual justice and social order. Finally, it is suggested that future reforms in this area, by utilizing new means of proof and mitigating approaches such as reducing punishment in certain circumstances, will help to further realize criminal justice. مفهوم “نتیجه مجرمانه” در حقوق کیفری ایران، از دو رویکرد عینی‌گرایی و ذهنی‌گرایی قابل تحلیل است. عینی‌گرایی بر تأثیرات عینی و نتایج ملموس رفتار مجرمانه تمرکز دارد و عمدتاً نظم عمومی و امنیت اجتماعی را دنبال می‌کند. در مقابل، ذهنی‌گرایی با تأکید بر عنصر روانی (قصد و نیت مرتکب)، عدالت فردی و جایگاه اخلاق را در مسئولیت کیفری اولویت می‌بخشد. این دو رویکرد، هر یک نقاط قوت و ضعف خاص خود را دارند؛ عینی‌گرایی با سهولت اثبات جرم و تأمین بازدارندگی عمومی همراه است اما گاه عدالت فردی را نادیده می‌گیرد، درحالی‌که ذهنی‌گرایی با تضمین عدالت فردی از دشواری اثبات قصد مجرمانه و کاهش بازدارندگی عمومی رنج می‌برد. در حقوق کیفری ایران، تلفیقی از این دو رویکرد به چشم می‌خورد؛ در جرایم عمدی نظیر قتل، توجه به عنصر روانی (ذهنی‌گرایی) اصلی‌ترین معیار است، درحالی‌که در جرایم غیرعمدی، مانند قتل ناشی از بی‌احتیاطی، نتیجه زیان‌بار و رابطه علیت (عینی‌گرایی) مبنای مسئولیت کیفری قرار می‌گیرد. این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی به بررسی این دو رویکرد پرداخته و نشان می‌دهد که نظام عدالت کیفری ایران با اتخاذ مدل تلفیقی، تلاش دارد میان عدالت فردی و نظم اجتماعی توازن برقرار کند. درنهایت، پیشنهاد می‌شود که اصلاحات آینده در این حوزه با بهره‌گیری از ابزارهای جدید اثبات و رویکردهای تعدیلی همچون تخفیف مجازات در شرایط خاص، به تحقق بیش‌تر عدالت کیفری کمک نماید.

https://www.psccijouq.ir/article_252702_dfd58aa5ae136c827b4d1bef033bd24e.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 Universal jurisdiction in the European Court of Human Rights Policy and the Iranian Legal System صلاحیت جهانی در دیوان اروپایی سیاست حقوق بشر و نظام حقوقی ایران 244 258 247265 10.30510/pscci.2025.553409.1351 FA امیرحسین رهگشا گروه حقوق، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران مهدی هوشیار گروه حقوق، واحد شیراز ،دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران چیا نعمتیان گروه حقوق، واحد شیراز ،دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران Journal Article 2025 10 20 This article deals with a comparative study of universal jurisdiction in the Iranian legal system and the European Court of Human Rights. The main issue is the challenges of implementing this principle and the inconsistencies existing in the two legal systems. The aim of the research is to identify similarities, differences, obstacles and solutions to strengthen universal jurisdiction with an emphasis on accountability for international crimes and protection of human rights. The main question of the research is how to promote universal jurisdiction in these two legal systems? The research hypothesis is based on the premise that the European Court of Human Rights, due to the benefit of binding conventions and international cooperation, has a more effective performance in exercising universal jurisdiction compared to the Iranian legal system, which faces limitations such as the requirement for the presence of the accused on Iranian soil and the failure to accept international custom. The research method is analytical-comparative using valid legal sources. The findings show that the Iranian legal system faces serious obstacles in implementing universal jurisdiction due to the lack of a comprehensive legal framework and the failure to ratify the International Crimes Bill, while the European Court of Human Rights, relying on specific mechanisms, plays a key role in advancing global justice. Recommendations include faster ratification of the International Crimes Bill in Iran and strengthening the training of judges in the field of international law. این مقاله به بررسی تطبیقی صلاحیت جهانی در نظام حقوقی ایران و دیوان اروپایی حقوق بشر می‌پردازد. مسئله اصلی، چالش‌های اجرای این اصل و ناهماهنگی‌های موجود در دو نظام حقوقی است. هدف پژوهش، شناسایی شباهت‌ها، تفاوت‌ها، موانع و راهکارهای تقویت صلاحیت جهانی با تأکید بر پاسخگویی به جرائم بین‌المللی و حفاظت از حقوق بشر است. سؤال اصلی تحقیق این است که چگونه می‌توان صلاحیت جهانی را در این دو نظام حقوقی ارتقا داد؟ فرضیه تحقیق بر این مبنا استوار است که دیوان اروپایی حقوق بشر، به دلیل بهره‌مندی از کنوانسیون‌های الزام‌آور و همکاری بین‌المللی، در مقایسه با نظام حقوقی ایران که با محدودیت‌هایی نظیر الزام حضور متهم در خاک ایران و عدم پذیرش عرف بین‌المللی مواجه است، عملکرد مؤثرتری در اعمال صلاحیت جهانی دارد. روش تحقیق، تحلیلی-مقایسه‌ای با استفاده از منابع حقوقی معتبر است. یافته‌ها نشان می‌دهند که نظام حقوقی ایران به دلیل فقدان چارچوب قانونی جامع و عدم تصویب لایحه جرائم بین‌المللی، در اجرای صلاحیت جهانی با موانع جدی مواجه است، در حالی که دیوان اروپایی حقوق بشر با اتکا به سازوکارهای مشخص، نقش کلیدی در پیشبرد عدالت جهانی ایفا می‌کند. پیشنهادات شامل تصویب سریع‌تر لایحه جرائم بین‌المللی در ایران و تقویت آموزش قضات در حوزه حقوق بین‌الملل است.

https://www.psccijouq.ir/article_247265_26c59b7984775f93b8d6d0e1b083eb68.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 Assessing the obstacles to achieving regional sustainable development goals in Iran, focusing on the Fourth Development Plan سنجش موانع تحقق اهداف توسعه پایدار منطقه‌ای در ایران با محوریت برنامه چهارم توسعه 247266 10.30510/pscci.2025.488037.1123 FA فریدون حسنوند گروه علوم سیاسی و روابط بین الملل، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران 0000-0001-8981-4374 گارینه کشیشیان سیرکی گروه علوم سیاسی و روابط بین‌الملل، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران 0000-0001-8645-7295 سید عطاالله سینایی گروه علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. 0000-0002-2161-0321 سید خدایار مرتضوی اصل گروه علوم سیاسی و روابط بین الملل، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. 0000-0002-0411-5046 Journal Article 2024 11 10 Sustainable regional development, as one of the central approaches in public policy-making, has always been the focus of planning systems with the aim of reducing spatial inequalities, promoting social justice, and creating a balance in resource distribution. In the Islamic Republic of Iran, this issue has also found a special place, especially within the framework of development programs, and the Fourth Development Plan has placed special emphasis on it. This research, using library and field notes tools for data collection, descriptive-analytical methods, and qualitative content analysis, as well as utilizing the theory of social and spatial justice, sought to answer the question: What were the obstacles to achieving sustainable regional development goals in Iran, centered on the Fourth Development Plan? The results indicate that regional sustainable development policymaking in Iran, especially within the framework of the Fourth Development Plan, despite serious attention to regional sustainable development in the text of the document, has faced obstacles in implementation, such as extreme centralization, weakness of mid-level institutions, conflicting laws, institutional incoherence, and lack of effective stakeholder participation. These challenges have caused policies to lack coherence, social support, and executive rationality, and in practice have led to the reproduction of spatial gaps and institutional inefficiency. Therefore, achieving regional sustainable development requires a review of the centralized structure, empowerment of local and mid-level institutions, use of new analysis and planning tools, and institutionalization of mechanisms for participation and policy dialogue. توسعه پایدار منطقه‌ای به‌عنوان یکی از رویکردهای محوری در سیاست‌گذاری عمومی، با هدف کاهش نابرابری‌های فضایی، ارتقای عدالت اجتماعی و ایجاد توازن در توزیع منابع، همواره مورد توجه نظام‌های برنامه‌ریزی قرار گرفته است. در جمهوری اسلامی ایران نیز این موضوع به‌ویژه در چارچوب برنامه‌های توسعه‌ای جایگاه ویژه‌ای یافته و برنامه چهارم توسعه بر آن تأکید ویژه‌ای داشته است. این پژوهش با استفاده از ابزار کتابخانه‌ای و فیش‌برداری برای گردآوری داده‌ها و روش توصیفی-تحلیلی و تحلیل محتوای کیفی و همچنین بهره‌گیری از نظریه عدالت اجتماعی و فضایی، در پی پاسخ به این پرسش بوده است که موانع تحقق اهداف توسعه منطقه‌ای پایداردر ایران با محوریت برنامه چهارم توسعه چه بوده است؟. نتایج حاکی از آن است که سیاست‌گذاری توسعه پایدار منطقه‌ای در ایران، به‌ویژه در چارچوب برنامه چهارم توسعه با وجود توجه جدی به توسعه پایدار منطقه‌ای در متن سند، اما در اجرا، بیش از هر چیز با موانعی چون تمرکزگرایی شدید، ضعف نهادهای میان‌سطح، تعارض قوانین، ناهماهنگی نهادی و فقدان مشارکت مؤثر ذی‌نفعان مواجه بوده است. این چالش‌ها باعث شده سیاست‌ها فاقد انسجام، پشتیبانی اجتماعی و عقلانیت اجرایی باشند و در عمل به بازتولید شکاف‌های فضایی و ناکارآمدی نهادی بینجامند. بنابراین، تحقق توسعه پایدار منطقه‌ای مستلزم بازنگری در ساختار تمرکزگرا، توانمندسازی نهادهای محلی و میان‌سطح، استفاده از ابزارهای نوین تحلیل و برنامه‌ریزی و نهادینه‌سازی سازوکارهای مشارکت و گفت‌وگوی سیاستی است.

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 Comparative Study of the Notification of Charges in International Instruments, Islamic Jurisprudence, and the Political and Social Laws of Iran and France مطالعه تطبیقی تفهیم اتهام در اسناد بین المللی، فقه اسلامی و حقوق سیاسی و اجتماعی ایران و فرانسه 247656 10.30510/pscci.2026.578966.1411 FA پریا پژم گروه حقوق، واحد خمین، دانشگاه آزاد اسلامی، خمین، ایران 0000-0001-6598-4491 سمیرا گلخندان گروه حقوق، واحد خمین، دانشگاه آزاد اسلامی، خمین، ایران(نویسنده مسئول) 0000-0001-6598-4491 Journal Article 2026 04 20 Awareness of the nature and cause of the accusation is a fundamental right of the accused, recognized in both jurisprudential sources and international legal instruments. Although classical Islamic jurisprudence does not explicitly mention this right, evidence shows it is implicitly acknowledged. In domestic law, Article 5 of the Iranian Criminal Procedure Code (2013) and Article 63‑1 of the French Criminal Procedure Code affirm its importance. International documents such as the ICCPR, the European and American human rights conventions, and the Rome Statute also require clear and timely notification of charges. This right obliges authorities to inform the accused, in an understandable manner, of the content and reasons for the accusation so that they can prepare an effective defense. The research aims to compare how this right is addressed in Islamic jurisprudence, Iranian and French law, and international standards. Findings indicate that although Iranian law recognizes this right, many of its essential components are not clearly defined compared with international norms. Major gaps include lack of explicit recognition of the right to remain silent, no guaranteed right to a free interpreter, no requirement that charges be communicated in a language the accused understands, absence of sanctions for violating this right, and no provisions for compensation. Using a descriptive‑analytical method and library sources, the study identifies these shortcomings and proposes solutions to strengthen proper notification of charges and promote fair‑trial standards. اطلاع از"ماهیت وسبب اتهام"یکی ازحقوق بنیادی متهم است که موردشناسایی،اسناد فقهی وجهانی قرارگرفته است.این حق درمتون فقهی به صراحت پیش بینی نشده است،در دادرسی اسلامی تک مرحله ای بودن رسیدگی مرسوم است،میتوان شواهدی ارائه دادکه این حق درفقه به رسمیت شناخته شده است،ماده5آیین دادرسی کیفری1392وماده1-63آیین دادرسی کیفری فرانسه به لزوم این حق تاکید کرده است.دراسناد بین المللی شق(الف)بند3ماده14میثاق حقوق مدنی وسیاسی،شق(ب)بند2ماده8کنوانسیون آمریکایی، شق (الف) بند3ماده6کنوانسیون اروپایی،شق(الف)بند یک ماده67اساسنامه دادگاه کیفری بین المللی مواردی برای این حق ذکرگردیده است.این حق مستلزم تکلیف والزام به آگاه کردن متهم ازماهیت اتهام وعلت آن است،تازمینه کافی برای آمادگی دفاع فراهم سازد.هدف ازاین پژوهش مطالعه تطبیقی تفهیم اتهام درفقه اسلامی،حقوق ایران،فرانسه واسنادبین المللی میباشد،یافته ها حاکی ازآن است،درحقوق ایران باوجود این حق درماده5آیین دادرسی کیفری1392واصل22قانون اساسی،بسیاری ازحقوق متهم دررابطه باتفهیم اتهام درمقایسه بااسنادبین المللی به صراحت پیش بینی نشده ودارای ضعفها وکاستی هایی میباشد.لذا میتوان گفت چالشهایی درتفهیم اتهام کیفری ازقبیل:عدم پیش بینی حق سکوت وعدم تصریح به الزام بودن تفهیم آن،عدم حق برخورداری مترجم رایگان،عدم پیش بینی صریح زبان قابل فهم وعدم تعیین ضمانت اجرا وبی اعتباری تحقیقات درصورت عدم رعایت این حق،عدم پیش بینی جبران خسارت درراستای تضمین بهترآن متصوراست که نیازمندشناسایی وارائه راهکار میباشد.پژوهش حاضرتلاش دارد به روش توصیفی-تحلیلی بااستفاده ازمنابع کتابخانه ای،ضمن بررسی تطبیقی موضوع پژوهش،به ارائه راهکارهایی برای مواجهه بااین چالشهادرراستای تحقق دادرسی عادلانه بپردازد.

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 Rationality of Higher Education Policymaking in Iran: Discourse Analysis of Science and Technology Development Policies عقلانیت سیاستگذاری آموزش عالی در ایران: تحلیل گفتمان سیاست‌های توسعه علم و فناوری 251955 10.30510/pscci.2026.482255.1096 FA محمد میرزاِِِِِِِئی دانشجو دکتری تخصصی ،گروه علوم سیاسی -سیاست گذاری عمومی، دانشگاه آزاد زنجان ،زنجان ایران 0009-0006-2938-6287 مریم رحمانی گروه معارف، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران. 0000-0003-0515-2567 عباس مرادی گروه علوم سیاسی، دانشگاه آزاد زنجان، زنجان، ایران. 0009-0001-4024-3053 Journal Article 2024 10 08 This study aims to analyze the discourse of science and technology development policies with the aim of examining the rationality governing higher education policymaking in the Islamic Republic of Iran. Higher education, as one of the most important institutions for knowledge production, human capital training, and support for national development, has always been at the center of the country's macro-policies. However, policymaking in this area is not simply a technical and administrative process, but is influenced by the discursive frameworks, epistemic assumptions, and normative values that are represented in policy documents and shape the way issues are defined, goals are formulated, and policy instruments are selected. Therefore, the main issue of the present study is to explain how the rationality of higher education policymaking is constructed within the context of dominant discourses of science and technology policies. This study was conducted with a qualitative, interpretive approach and using the discourse analysis method. The study population included upstream and policy documents related to higher education, science, and technology that were selected purposefully. In the process of analysis, central signifiers, key concepts, recurring patterns, and the way meaning is articulated in policy texts were examined. The findings show that higher education policymaking in Iran is influenced by three main discourses: identity-value, development-oriented, and global science. این پژوهش با هدف بررسی عقلانیت حاکم بر سیاستگذاری آموزش عالی در جمهوری اسلامی ایران، به تحلیل گفتمان سیاست‌های توسعه علم و فناوری می‌پردازد. آموزش عالی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین نهادهای تولید دانش، تربیت سرمایه انسانی و پشتیبانی از توسعه ملی، همواره در کانون سیاستگذاری‌های کلان کشور قرار داشته است. با این حال، سیاستگذاری در این حوزه صرفاً فرایندی فنی و اداری نیست، بلکه متأثر از چارچوب‌های گفتمانی، مفروضات معرفتی و ارزش‌های هنجاری‌ای است که در اسناد سیاستی بازنمایی می‌شوند و نحوه تعریف مسائل، صورت‌بندی اهداف و انتخاب ابزارهای سیاستی را شکل می‌دهند. از این رو، مسئله اصلی پژوهش حاضر تبیین چگونگی برساخت عقلانیت سیاستگذاری آموزش عالی در بستر گفتمان‌های مسلط سیاست‌های علم و فناوری است.این مطالعه با رویکردی کیفی، تفسیری و با بهره‌گیری از روش تحلیل گفتمان انجام شده است. جامعه مورد مطالعه شامل اسناد بالادستی و سیاستی مرتبط با آموزش عالی، علم و فناوری بوده که به‌صورت هدفمند انتخاب شده‌اند. در فرایند تحلیل، دال‌های مرکزی، مفاهیم کلیدی، الگوهای تکرارشونده و نحوه مفصل‌بندی معنا در متون سیاستی مورد بررسی قرار گرفت. یافته‌ها نشان می‌دهد که سیاستگذاری آموزش عالی در ایران تحت تأثیر سه گفتمان اصلیِ هویتی ـ ارزشی، توسعه‌محور و جهانی علم قرار دارد.

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 Philosophical changes of right and duty in the school of natural law تطورات سه گانه مکتب حقوق طبیعی در تبیین فلسفی ابتنا حق و تکلیف بر طبیعت 260 274 252981 10.30510/pscci.2026.575899.1408 FA محمد مهدی خسروی دانشگاه تهران، دانشکده حقوق و علوم سیاسی 0009-0003-8281-0014 Journal Article 2026 02 17 The school of natural law with the desire to have a moral and meta-legal justification of law to achieve fixed basic rules has followed several major philosophical paths in the philosophically analytical subject of right and necessity. First, it insists on a fixed nature as the total generator of all fundamental rights and duties. Then in dealing with philosophically logical challenges, such as the impossibility of inference about necessity and existence and refusal of referencing wellness and necessity to the natural properties, by implicitly accepting them, it naturally establishes another basis in accordance with the authorship and subjectivity of the fundamental and absolute rules of law from Kant's point of view. However the intimacy of the second explanation given to the reading of the positivist and its failures lead to the explanation of the basics of right and duty by emphasizing the path of on the philosophical concept of necessity due to "becoming nature". In the philosophical study, the recent description, despite the need to get rid of some problems, leads the philosophical challenges of this school to a more stable end. مکتب حقوق طبیعی،با تلاش در جهت توجیه اخلاقی و دست یابی به قواعدی ثابت برای قانون، چند طریق فلسفی در تبیین مبانی حق و بایستی ناظر بر مساله اخذ از طبیعت پیموده است.نخست بر طبیعت ثابت به عنوان علت تامه حق و بایستی های بنیادین، اصرار می ورزد. سپس در برخورد با چالش های منطقی و فلسفی پوزیتیویسم، از جمله اشکال عدم امکان استنتاج باید از هست وامتناع ارجاع حق و بایستی به خاصه ای طبیعی، برهانی دیگر را بر اساس تالیفی و ذهنی شدن قواعد بنیادین و مطلق حقوق به قرائت کانتی، بنیان می نهد. قرابت تبیین دوم به قرائت اثبات گرایان و اشکالات وارد برآن، برخی حامیان مکتب را به تبیین مبانی حق و تکلیف بر اساس مفهوم فلسفی ضرورت ناشی از شدن های طبیعت،رهنمون می سازد.به نظر می آید از حیث فلسفی،توصیف اخیر با وجود نیازمندی به رهایی از برخی اشکالات ، بیان عقلانی مبانی حق و بایستی را به سرانجام استوارتری می رساند.

https://www.psccijouq.ir/article_252981_91940ed4e11e6d164a1520103d5e0629.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 An Analysis of the Principle of Legitimate Expectation in the Iranian Legal System with an Emphasis on the Law on Facilitating the Issuance of Business Licenses واکاوی اصل انتظار مشروع در نظام حقوقی ایران با تأکید بر قانون تسهیل صدور مجوزهای کسب‌وکار 276 294 252856 10.30510/pscci.2026.594297.1437 FA محمدجعفر اکبری دانشجوی دکتری حقوق عمومی دانشگاه آزاد تهران مرکزی 0009-0008-2513-6832 سیدجواد میرقاسمی عضو هیات علمی دانشگاه آزاد واحد تهران مرکزی 0009-0008-2513-6832 ریحانه عامری استادیار(هیئت علمی ،گروه حقوق عمومی،واحد تهران مرکزی،دانشگاه آزاد اسلامی،تهران،ایران 0009-0001-5201-6077 Journal Article 2026 08 01 The principle of legitimate expectation stands as one of the most significant achievements of modern public law, developed to protect citizens' reasonable reliance on the promises, practices, and policies of public authorities. Rooted in the English legal tradition, this principle has today gained recognition across numerous advanced legal systems and within the jurisprudence of international organizations as a fundamental criterion for assessing the legitimacy of administrative decisions. Employing a descriptive-analytical methodology, this research draws upon comparative legal analysis and a thorough examination of the jurisprudence of the Iranian Court of Administrative Justice. The study addresses the central question of the extent to which Iran's legislative policies in the domains of employment and occupation align with the principle of legitimate expectation in public law. The findings reveal that despite the principle's manifold and invaluable functions—including fostering stability, trust, and legal security, as well as preventing administrative arbitrariness and discrimination—key legislative instruments in the employment and occupation sectors, particularly the Law on Facilitating the Issuance of Business Licenses (2021), stand in structural tension with this principle. The aforementioned law, despite its ostensibly laudable objectives, has emerged as one of the most significant instances of legitimate expectation infringement in recent years. This is attributable to its adoption of a floating admissions threshold, its classification of the legal profession and notary public as mere commercial enterprises (notwithstanding explicit rulings by the General Board of the Court of Administrative Justice to the contrary), its elimination of qualitative criteria, and its disregard for expert opinions. اصل انتظار مشروع یکی از مهم‌ترین دستاوردهای حقوق عمومی مدرن است که با هدف حمایت از اعتماد معقول شهروندان به وعده‌ها، رویه‌ها و سیاست‌های دستگاه‌های اجرایی شکل گرفته است. این اصل که ریشه در نظام حقوقی انگلستان دارد، امروزه در بسیاری از نظام‌های حقوقی پیشرفته و همچنین رویه سازمان‌های بین‌المللی به عنوان یکی از معیارهای اساسی سنجش مشروعیت تصمیمات اداری شناخته می‌شود. پژوهش حاضر با روش توصیفی- تحلیلی و با تکیه بر مطالعه تطبیقی و بررسی آرای دیوان عدالت اداری، به دنبال پاسخ به این پرسش اساسی است که سیاست‌های تقنینی ایران در حوزه استخدام و اشتغال تا چه اندازه با اصل انتظار مشروع در حقوق عمومی انطباق دارد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که با وجود کارکردهای متعدد و ارزشمند این اصل در ایجاد ثبات، اعتماد و امنیت حقوقی و همچنین جلوگیری از خودسری و تبعیض اداری، در عمل قوانین کلیدی حوزه استخدام و اشتغال، از جمله قانون تسهیل صدور مجوزهای کسب‌وکار مصوب ۱۴۰۰، با این اصل در تعارضی ساختاری قرار دارند. به ویژه در قانون تسهیل که علی‌رغم اهداف ظاهراً مثبت، با تعیین نصاب شناور، کسب‌وکار شمردن حرفه وکالت و سردفتری (برخلاف آرای صریح هیأت عمومی دیوان)، حذف معیارهای کیفی و بی‌توجهی به نظرات کارشناسی، به یکی از مهم‌ترین مصادیق نقض انتظار مشروع در سال‌های اخیر تبدیل شده است. این مقاله با آسیب‌شناسی عمیق این قانون، پیشنهادهایی در جهت تدوین مقررات حمایت از انتظار مشروع، اصلاح قوانین کلیدی و توانمندسازی دیوان عدالت اداری ارایه می‌دهد.

https://www.psccijouq.ir/article_252856_2953866c59e69c3fc7484d6e47b9d789.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 The Politics of Hydropolitics of Turkey, its goals and environmental consequences in Iraq and Syria سیاست هیدروپلیتیک ترکیه؛ اهداف و پیامدهای زیست‌محیطی آن در عراق و سوریه 296 318 251392 10.30510/pscci.2026.597010.1442 FA میکائیل سانیار گروه روابط بین الملل، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران 0000-0002-2528-3743 علی اکبر امینی گروه روابط بین الملل، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران 0000-0002-2528-3620 محمد شاه محمدی گروه مدیریت دانش، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران عبدالحسین الله‌کرم گروه اندیشه سیاسی و مسائل ایران، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران 0009-0000-5279-9414 Journal Article 2026 08 14 The Tigris and Euphrates rivers originate from the eastern regions of Turkey as watersheds and transboundary rivers and flow into Syria and Iraq. Turkey, using the Harmon approach, has considered these rivers as territorial waters and has implemented extensive dam constructions known as the Eastern Anatolia Project (GAP). This action has caused a significant reduction in the quantity and quality of water inflow to the southern neighbors and has brought inappropriate political, economic, social and security consequences for the region and the two countries. Turkey's hydropolitics and the Gap project have created fundamental doubts in relation to Turkey's goals in the region, In this regard, this research, using the descriptive analytical method and library sources, seeks to answer the question, what are Turkey's hydropolitical goals and what are its consequences on the environmental security of Iraq and Syria? The findings show that Turkey, in addition to energy and economic development, assimilating Kurds into national identity and creating internal legitimacy, is trying to become hydrogemonic in the region. On the other hand, the implementation of the Gap project has had unfavorable environmental consequences, including a significant decrease in the quantity and quality of water, which water pollution threatens human health, the destruction of agriculture, the drying up of marshes and swamps, dust storms, soil salinization, desertification, and the loss of all kinds of animal and plant species in Iraq and Syria, which can affect other aspects of security in the mentioned countries and the region. رودخانه‌های دجله و فرات به عنوان حوضەهای آبریز و رودخانه‌های فرامرزی از مناطق شرقی ترکیه سرچشمه گرفته در ادامه به سوریه و عراق جاری می‌شوند. ترکیه با استفاده از رویکرد هارمون، این رودخانه‌ها را جزء آب‌های سرزمینی تلقی کرده و سد سازی‌های گسترده موسوم به پروژه آناتولی شرقی (گاپ) را اجرا نموده است. این اقدام سبب کاهش چشم‌گیر کیفی و کمی ورودی آب به همسایه‌های جنوبی شده و آسیب‌های جدی به امنیت زیست‌محیطی عراق و سوریه وارد نموده و در ادامه، پیامدهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و امنیتی نامناسبی برای منطقه و دو کشور مذکور به بار آورده است. هیدروپلیتیک ترکیه و پروژه گاپ، تردیدهای اساسی در ارتباط با اهداف ترکیه در منطقه ایجاد نموده است در این راستا، این پژوهش با استفاده از روش تحلیلی- توصیفی و منابع کتابخانه‌ای در پی پاسخ به این سوال است که اهداف هیدروپلیتیک ترکیه چیست و پیامدهای آن بر امنیت زیست‌محیطی عراق و سوریه کدام است؟ یافته‌ها نشان می‌دهد ترکیه علاوه بر توسعه انرژی و اقتصادی و جذب کردها در هویت ملی و ایجاد مشروعیت داخلی، در تلاش برای هیدروژمون شدن در منطقه است. از سوی دیگر اجرای پروژه گاپ پیامدهای زیست‌محیطی نامناسبی از جمله کاهش چشم‌گیر کمی و کیفی آب داشته که آلودگی آب، تهدید سلامت انسانی، نابودی کشاورزی، خشک شدن هورها و باتلاق‌ها، طوفان گرد و غبار، شور شدن خاک، بیابان‌زایی و از بین‌رفتن انواع گونه‌های جانوری و گیاهی را در عراق و سوریه به همراه داشته، که این مسئله توان اثرگذاری بر سایر ابعاد امنیت کشورهای مزبور و منطقه را دارد.

https://www.psccijouq.ir/article_251392_863b44bb5f4a5659efc072290bb02b88.pdf

موسسه فرهنگی هنری انتشارات سرو اندیشه فصلنامه تحولات سیاسی اجتماعی معاصر ایران 2821-0220 5 2 2026 06 22 Policy for Sustainable Development of Public Sports in Khorasan Razavi: Identification and Leveling of Indicators with Emphasis on the Role of the Government Using DEMTEL and Structural-Interpretive Methods سیاست توسعه پایدار ورزش همگانی در خراسان رضوی: شناسایی و سطح بندی شاخص‌ها با تاکید بر نقش دولت به روش دیماتل و ساختاری- تفسیری 320 342 251393 10.30510/pscci.2026.595193.1438 FA فرهاد سلطانی دانشجوی دکترا ، گروه تربیت بدنی و علوم ورزشی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران 0009-0002-6753-6021 حسین پیمانی‌زاد گروه تربیت بدنی و علوم ورزشی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران 0000-0002-6317-8522 محمد رضا اسماعیل زاده قندهاری گروه تربیت بدنی و علوم ورزشی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران 0000-0002-1575-7466 حسن فهیم دوین گروه تربیت بدنی و علوم ورزشی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران 0000-0001-7901-0129 Journal Article 2026 08 03 Introduction: The present research was conducted to identify and level the factors affecting the sustainable development of public sports based on the performance of the government in Razavi Khorasan Province using the ISM-DIMATEL combined method. Methods: This research is qualitative and according to its nature, it is exploratory research. The statistical population of the research includes 12 sports management experts and was investigated using the snowball method until the saturation limit. The research data was collected by semi-structured interview method analyzed by Glazer's theory method and coded in three stages: open coding, categorical coding, and axial coding. In the following, by identifying the main axes of the research findings, he entered the structural phase of interpretation-fuzzy demetal. Results: Based on the research findings, the core codes include policies and strategies, organizational structure and processes, resources and infrastructure, quality of sports services, and communication. According to the interpretive structural modeling, the leveling was as follows: the first level included policies and strategies, the second level included organizational structure and processes, the third level included resources and infrastructure along with communication, the fourth level included quality of services, and the fifth level included innovation. Conclusion: It can be concluded that policies and strategies provide a guiding framework for sustainable development, and resources and infrastructure are important to ensure the performance of public sports services, and government officials in Razavi Khorasan province can achieve sustainable development in public sports by addressing these factors. improve and develop the welfare of their citizens. تحقیق حاضر با هدف شناسایی و سطح بندی عوامل مؤثر بر توسعه پایدار ورزش همگانی بر مبنای عملکرد دولت در استان خراسان رضوی به روش ترکیبی دیمیتل و مدلسازی ساختاری-تفسیری انجام شد. این تحقیق کیفی بوده و از نوع تحقیقات اکتشافی بود. جامعه آماری تحقیق 12 نفر از خبرگان مدیریت ورزشی می باشد و به روش گلوله برفی تا مرز اشباع مورد بررسی قرار گرفتند. داده های تحقیق به روش مصاحبه نیمه ساختار یافته گردآوری و به روش گردندد تئوری گلیزری مورد تحلیل قرار گرفت و در سه مرحله کد گزاری گردید که شامل کد گذاری باز، کد گذاری مقوله ای و کد گذاری محوری بود و در نهایت با روش ساختاری تفسیری-دیماتل سطح‌بندی شدند. کدهای محوری شامل سیاست‌ها و راهبردها، ساختار سازمانی و فرایندها، منابع و زیرساخت، کیفیت خدمات ورزشی، ارتباطات، بوده و بر اساس ماتریس ساختاری تفسیری سطح اول شامل سیاست‌ها و راهبردها، سطح دوم شامل ساختار سازمانی و فرآیندها، سطح سوم شامل منابع و زیرساخت وارتباطات، سطح چهارم کیفیت خدمات و سطح پنجم نوآوری بود. به نظر می‌رسد همه‌ی عوامل به یکدیگر وابستگی دارند اما تاثیرگذارترین عامل، عامل سیاست‌ها و راهبردها می‌باشد.

https://www.psccijouq.ir/article_251393_b56ff3126a329f883a84a3a43dff7461.pdf